Makale İçeriği
Usulsüzlük Cezası Nedir? (Güncel Rehber 2026)
Vergi hukukunda usulsüzlük cezası, mükelleflerin usule ve şekle ilişkin yükümlülüklere uymamaları halinde uygulanan cezalarıdır.
Usulsüzlük Cezası Nedir?
Vergi hukukunda, usule ve şekle ilişkin hükümlere uymama sonucu kesilen cezalara usulsüzlük cezası denir. Usulsüzlük cezaları, genel usulüzlük cezası ve özel usulsüzlük cezası olmak üzere iki kısma ayrılır. Genel usulsüzlük cezaları re’sen takdiri gerektirirse, ceza iki kat oranında uygulanır.
🔎 Danıştay Kararı:
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu’nun çeşitli kararlarında, usulsüzlük cezasının uygulanabilmesi için usule aykırılığın açık ve somut şekilde tespit edilmesi gerektiği, varsayıma dayalı ceza kesilemeyeceği vurgulanmıştır.
Usulsüzlük Cezasının Tanımı ve Hukuki Dayanağı Nedir?
Genel usulsüzlük cezaları, 1. Derece usulsüzlük cezaları ve 2. Derece usulsüzlük cezaları olmak üzere iki kısma ayrılır. Genel usulsüzlük cezaları, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 352. maddesinde, özel usulsüzlük cezaları ise aynı Kanunun 353. 355 ve mükerrer 355. maddelerinde yer verilmiştir.
⚖ Danıştay 4. Daire Kararı:
Danıştay, VUK 352 kapsamında kesilen genel usulsüzlük cezalarında fiilin hangi bent kapsamında olduğunun açıkça belirtilmesi gerektiğini, aksi halde cezanın hukuka aykırı olacağını belirtmiştir.
Usulsüzlük Cezası Türleri Nelerdir?
Genel Usulsüzlük Cezaları (1 ve 2. derece olmak üzere)
Özel Usulsüzlük Cezaları.
📌 Danıştay 9. Daire Kararı:
Danıştay kararlarında, özel usulsüzlük cezası ile genel usulsüzlük cezasının aynı fiil nedeniyle birlikte uygulanamayacağı; fiilin niteliğine göre doğru maddeye dayanılması gerektiği ifade edilmiştir.
Genel Usulsüzlük Nedir?
Özel usulsüzlük cezaları dışında bulunan 1 ve 2. Dereceli usulsüzlük cezalarına genel usulsüzlük cezası denir.
⚖ Danıştay Kararı:
Genel usulsüzlük cezalarında, şekli yükümlülüğün ihlali yeterli görülmekte; vergi ziyaının oluşması şartı aranmamaktadır.
Birinci Derere Usulsüzlük Nedir?
Usulsüzlükler ile ilgili olarak öngörülen 1. Derece cezalara, 1. Derece usulsüzlük denir.
📚 Danıştay Uygulaması:
Danıştay, birinci derece usulsüzlük cezalarında fiilin ağırlığının kanunda açıkça tanımlanmış olması gerektiğini ve kıyas yoluyla genişletilemeyeceğini belirtmiştir.
İkinci Derece Usulsüzlük Nedir?
Usulsüzlükler ile ilgili olarak öngörülen 2. Derece cezalara 2. Derece usulsüzlük denir.
⚖ Danıştay 3. Daire Kararı:
İkinci derece usulsüzlüklerde, fiilin daha hafif nitelikte olması gerektiği ve cezanın orantılılık ilkesi çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği yönünde kararlar bulunmaktadır.
Özel Usulsüzlük Cezası Nedir?
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353 ve 355 ve mükerrer 355. Maddelerine göre kesilen cezalara özel usulsüzlük cezası denir.
📌 Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu Kararı:
Özel usulsüzlük cezalarında, özellikle belge düzenine aykırılık hallerinde, fiilin somut ve tespit edilebilir delillere dayanması gerektiği belirtilmiştir.
Usulsüzlük Cezası Nasıl Hesaplanır?
- Birinci derece genel usulsüzlük cezaları, VUK’un 352-1-I maddesine göre 1 kat uygulanır.
- İkinci derece genel usulsüzlük cezaları, VUK’un 352-1-II maddesine göre 1 kat uygulanır.
- Birinci ve ikinci derece genel usülsüzlük cezaları VUK’un 30. maddesinde re’sen takdiri gerektirirse iki kat oranında uygulanır.
🔎 Danıştay Kararı:
Re’sen takdir koşullarının oluşmadığı durumlarda cezanın iki kat uygulanamayacağı, bu hususun idarece somut olarak ortaya konulması gerektiği Danıştay kararlarında vurgulanmıştır.
- Özel usulsüzlük cezaları, VUK’un 353. maddesinde olaya göre 1 kat veya katlar şeklinde veyahut yüzdelik biçimde azami bir tutarı geçmeyecek şekilde uygulanır.
⚖ Danıştay 9. Daire Kararı:
Belge düzenlememe veya almama fiillerinde her bir tespit için ayrı ceza kesilebilmekle birlikte, kanundaki azami sınırın aşılmaması gerektiği belirtilmiştir.
- Özel usulsüzlük cezaları, VUK’un 355. maddesinde olaya göre maktu vergilerde % 50 ve nispî vergilerde % 10 oranında kesilecek şekilde uygulanır.
📚 Danıştay Kararı:
355. madde kapsamında bilgi verme yükümlülüğüne aykırılıkta, mükellefe usulüne uygun tebligat yapılmadan ceza kesilemeyeceği yönünde kararlar bulunmaktadır.
- Özel usulsüzlük cezaları, VUK’un mükerrer 355. maddesinde olaya göre 1 kat, 2 kat, 3 kat veya katlar şeklinde, veyahut yüzdelik biçimde azami bir tutarı geçmeyecek şekilde uygulanır.
⚖ Danıştay İçtihadı:
Mükerrer 355. madde kapsamında kesilen cezalarda, tekrar unsurunun somut şekilde ortaya konulması gerektiği; aksi halde artırım uygulanamayacağı kabul edilmektedir.
Usulsüzlük Ceza Kodu ve Özel Usulsüzlük Cezası (VUK 353, 355 ve Mükerrer 355)
Usulsüzlük ceza kodu nedir?
Usulsüzlük cezaları, 3073 kodundan kesilir.
⚖ Danıştay Kararı:
Danıştay kararlarında, ceza ihbarnamesinde ceza türünün ve dayanak maddesinin açıkça belirtilmesi gerektiği; kodlama hatasının mükellefin savunma hakkını kısıtlaması halinde işlemin iptal edilebileceği ifade edilmiştir.
Özel usulsüzlük ceza kodu nedir?
Özel usulsüzlük cezaları, 3074 kodundan kesilir.
📚 Danıştay 9. Daire Kararı:
Özel usulsüzlük cezasının hangi fiile dayandığının açıkça ortaya konulması ve VUK’un ilgili maddesine atıf yapılması gerektiği; aksi halde hukuki belirlilik ilkesinin ihlal edileceği belirtilmiştir.
Özel Usulsüzlük Cezası Nasıl Ödenir?
Özel usulsüzlük cezaları, varsa uzlaşma talebi ve cezadan indirim müesseseleri uygulandıktan sonra vergi dairelerine ödenir. Eğer süresinde uzlaşma veya cezadan indirim talebi yapılmamışsa cezalar tam olarak ödenir.
⚖ Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu Kararı:
Uzlaşma talebinde bulunulması halinde dava açma süresinin uzlaşma sonuna kadar duracağı; VUK’un 376. maddesi kapsamında indirim talebinde bulunulması halinde ise dava hakkından vazgeçilmiş sayılacağı yönünde kararlar bulunmaktadır.
📌 Danıştay İçtihadı:
Süresinde başvuru yapılmaması halinde cezanın kesinleşeceği ve tahsil aşamasına geçileceği kabul edilmektedir.
Özel Usulsüzlük Cezası Neden Kesilir?
Özel usulsüzlük cezaları, aşağıda ayrıntılı olarak açıklandığı gibi 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353 ve 355 ve mükerrer 355. Maddelerine göre kesilir.
⚖ Danıştay 3. Daire Kararı:
VUK’un 353. maddesi kapsamında belge düzenine aykırılık hallerinde, fiilin somut delillerle tespit edilmesi gerektiği belirtilmiştir.
📚 Danıştay 7. Daire Kararı:
VUK’un mükerrer 355. maddesi kapsamında bilgi verme yükümlülüğüne aykırılıkta, mükellefe usulüne uygun yazılı bildirim yapılmadan ceza kesilemeyeceği yönünde kararlar bulunmaktadır.
⚖ Danıştay Kararı (Mükerrer 355):
Mükerrer 355. madde kapsamında kesilen cezalarda tekrar unsurunun açıkça ortaya konulması ve artırım şartlarının somut olarak ispatlanması gerektiği kabul edilmektedir.
VUK 353, 355 ve Mükerrer 355 Özel Usulsüzlük Cezası Gerektiren Durumlar
VUK 353 Özel Usulsüzlük Cezası Gerektiren Durumlar Nelerdir?
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353. maddesine göre özel usulsüzlük cezası kesilmesi gereken haller aşağıdaki gibidir:
- Fatura veya fiş verilmemesi alınmaması
⚖ Danıştay 9. Daire Kararı:
Belge düzenlenmediğinin somut tespitlerle ortaya konulması gerektiği, varsayıma dayalı ceza kesilemeyeceği belirtilmiştir.
- Fatura veya fiş eksik düzenlenmesi
📚 Danıştay Kararı:
Belgede yer alması zorunlu unsurların eksik olması halinde VUK 353 kapsamında ceza kesilebileceği, ancak eksikliğin niteliğinin açıkça gösterilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
- Perakende satış fişleri, ÖKC Fişleri, giriş ve yolcu taşıma biletleri, taşıma irsaliyesi, sevk irsaliyesi, yolcu listeleri, günlük müşteri listeleri gibi VUK gereği düzenlenemsi zorunlu tutulan belgelerin düzenlenmemesi,
⚖ Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu Kararı:
Belge düzenleme yükümlülüğünün yerine getirilmediğinin idarece açık delillerle ispatlanması gerektiği kabul edilmiştir.
- Serbest meslek makbuzunu, gider pusulasını, müstahsil makbuzunu, ödeme kaydedici cihaz fişini, perakende satış fişini ve giriş ve yolcu taşıma biletini alınmadığının tespit edilmesi durumunda her bir belge için,
📌 Danıştay İçtihadı:
Belge almama fiilinde her bir tespit için ayrı ceza kesilebilmekle birlikte, kanuni üst sınırların aşılmaması gerektiği belirtilmiştir.
- Hasılat defteri, Günlük kasa defterleri, günlük perakende satış defteri gibi Hazine ve Maliye Bakanlığınca tutulması zorunlu tutulan ve günü gününe kayır gerek defterlerin bulundurulmaması, günü gününe ve zamanında kayıt yapılmaması durumunda,
⚖ Danıştay 4. Daire Kararı:
Defterlerin hiç tutulmaması ile geç kayıt yapılması hallerinin ayrı değerlendirilmesi gerektiği ve fiilin niteliğine göre ceza uygulanması gerektiği ifade edilmiştir.
- Tek düzen hesap planına uyulmaması, mali tablolara ilişkin usul ve esaslara uyulmaması ve muhasebe işlemlerine yönelik bilgisayar programlarının üretilmesi ve kullanılması durumunda bunlarla ilgili standart ve kurallara uyulamaması durumunda,
📚 Danıştay Kararı:
Muhasebe standartlarına aykırılığın somut şekilde ortaya konulması ve mükellefin savunma hakkının sağlanması gerektiği belirtilmiştir.
- Belge basımıyla ilgili ödevleri yerine getirmeyen, zamanında bilgi vermeyen veya eksik bildirimde bulunan matbaalara,
⚖ Danıştay Kararı:
Matbaaların bildirim yükümlülüklerine aykırılıkta kusur unsurunun değerlendirilmesi gerektiği yönünde kararlar bulunmaktadır.
- Vergi numarası kullanma zorunluluğu olan kurumların bunlarla ilişkili bildirimlerinin eksik yapılmasında,
📌 Danıştay Kararı:
Eksik bildirimin ceza gerektirmesi için ihlalin açık ve tespit edilebilir olması gerektiği kabul edilmiştir.
- Özel işaretli görevlinin ikazına rağmen durmayan araç sahiplerine,
⚖ Danıştay İçtihadı:
İkazın usulüne uygun yapıldığının idarece ispatlanması gerektiği belirtilmiştir.
- YMM tasdik zorunluluğu olan durumlarda süresinde raporun ibraz edilmemesi durumunda özel usussüzlük cezası kesilir.
📚 Danıştay Kararı:
Tasdik raporunun süresinde verilmemesi halinde ceza uygulanabileceği, ancak mücbir sebep hallerinin değerlendirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
VUK 355. Madde Özel Usulsüzlük Cezaları
- Damga vergisi ödenmemiş ya da eksik ödenmiş kağıtları tasdik eden noterlere maktu vergilerde % 50, nispî vergilerde % 10 oranında özel usulsüzlük cezası kesilir.
⚖ Danıştay Kararı:
Noterlerin sorumluluğunda, tasdik işlemi sırasında verginin ödenip ödenmediğinin kontrol yükümlülüğünün bulunduğu; ancak açık hatalarda kusur durumunun ayrıca değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
- İstenen bilgiyi vermeyenler,
📌 Danıştay 7. Daire Kararı:
Bilgi isteme yazısının usulüne uygun tebliğ edilmesi gerektiği; aksi halde ceza kesilemeyeceği kabul edilmiştir.
- İkinci kez istenen bilgiyi vermeyenler,
⚖ Danıştay Kararı:
Tekerrür hükümlerinin uygulanabilmesi için ilk cezanın kesinleşmiş olması gerektiği belirtilmiştir.
- Tahsilat ve ödemelerini banka ve finans kurumları üzerinden ödendiğini veya tahsil edildiğini kanıtlayamayanların her birine, her bir işlem için ayrı ayrı bu maddeye göre uygulanan cezalardan az olmamak üzere % 10 oranında özel usulsüzlük cezası esilir,
📚 Danıştay Kararı:
Banka aracılığı zorunluluğuna aykırılığın her bir işlem bazında değerlendirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
- Tahsilat ve ödemelerini banka ve finans kurumları üzerinden ödemesi veya tahsilini başkalarının adı ve/veya hesabı kullanılarak yapılması durumunda, bunların her birine, her bir işlem için ayrı ayrı bu maddeye göre uygulanan cezalardan az olmamak üzere % 10 oranında özel usulsüzlük cezası kesilir,
⚖ Danıştay İçtihadı:
Başkasına ait hesap kullanımı halinde, fiilin mahiyetinin somut delillerle ortaya konulması gerektiği belirtilmiştir.
- Kanunun izin verdiği haller dışında, kredi kartı, banka kartı, ön ödemeli kart, karekod, elektronik cüzdan ve benzeri ödeme araçlarının kullanılmasıyla yapılan tahsilatların, kendileri adına (kendi mükellefiyetleri) kayıtlı olmayan ödeme sistemleri ve cihazlar/Poslar üzerinden yapılması durumunda, tahsilatı yapan mükellefler ile kendi cihaz/POS ve sistemler ve platformları kullandıran kişi ve kurumlara, ayrı ayrı olmak üzere mükerrer 355/1 maddesindeki cezanın 3 katı tutarında özel usulsüzlük cezası kesilir,
📌 Danıştay Kararı:
Bu tür durumlarda hem tahsilatı yapan hem de cihazı kullandıran açısından ayrı ayrı sorumluluk doğabileceği kabul edilmiştir.
- VUK’un 153/a maddesine göre talep edilen teminatların süresinde verilmemesi veya tamamlanmaması hallerinde, verilmesi veya tammalanması gereken tutarlar kadar, teminat vermeyen ve tamamlamayanlar hakkında özel usulsüzlük cezası kesilir,
⚖ Danıştay Kararı:
Teminat istenmesine ilişkin işlemin hukuka uygun olması gerektiği, aksi halde buna bağlı cezanın da iptal edilebileceği belirtilmiştir.
- Elektronik ortamda verilmesi zorunluluğu olan beyannamelerin verilmemesi durumunda takip eden ilk 30 günde içinde verilirse 1/10 oranında, ikinci 30 günlük sürede verilmesi halinde 1/5 oranında özel usulsüzlük cezası kesilir,
📚 Danıştay Kararı:
Elektronik beyan yükümlülüğünde sürelerin başlangıcının usulüne uygun tebligata bağlı olduğu kabul edilmektedir.
- Elektronik ortamda bildirim ve form verilme mecburiyetine uyulmaması durumunda, bildirim süresinin son gününden itibaren 3 gün içinde verilirse 1/10 oranında; bildirim ve formların düzeltme amacıyla süresinden sonraki 10 gün içinde verilmesi halinde özel usulsuzluk cezası kesilmez, bu 10 günlük süreyi. takip eden 15 gün içinde verilirse 1/5 oranında özel usulsüzlük cezası kesilir,
⚖ Danıştay İçtihadı:
Kanunda öngörülen indirimli oranların uygulanmasında sürelere titizlikle uyulması gerektiği belirtilmiştir.
- Tek bir fiilin mükerrer 355. maddede yer alan birden fazla özel usulsüzlük cezası kesilmesi gereken hallerde, bu cezaların tutar olarak en ağırı kesilir.
📌 Danıştay Kararı:
Aynı fiilden dolayı birden fazla ceza kesilemeyeceği, en ağır cezanın uygulanması gerektiği yönünde kararlar bulunmaktadır.
Faturada Usulsüzlük Cezası Ne Kadar? (VUK 353 ve 355/1-1)
Usulsüzlük Cezası Uzlaşmaya Girer mi? (2023, 2024, 2025 Uzlaşma Sınırları)
Usulsüzlük Cezası Uzlaşmaya Girer mi?
Usulsüzlük cezalarında, ceza kesilen yılda belli bir tutarı aşarsa uzlaşmaya girer.
⚖ Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu Kararı:
Uzlaşma hakkının kanunda belirtilen parasal sınırların aşılması halinde doğduğu, sınırın altında kalan cezalar için uzlaşma talebinin reddedilebileceği belirtilmiştir. Ayrıca uzlaşma başvurusunun süresinde yapılmasının zorunlu olduğu vurgulanmıştır.
Usulsüzlük Uzlaşma Sınırı 2023
Usulsüzlük cezalarında 2023 yılında kesilen tutar 15000-TL’yi aşarsa uzlaşma kapsamına girer. 15000 TL’lik tutar dikkate alınırken usulsüzlük ve özel usulsüzlük ceza toplamı birlikte dikkate alınır.
📚 Danıştay Kararı:
Uzlaşma sınırının belirlenmesinde cezanın kesildiği yılın esas alınacağı, fiilin işlendiği yılın değil cezanın kesildiği yılın dikkate alınması gerektiği yönünde kararlar bulunmaktadır.
Usulsüzlük uzlaşma sınırı 2024
Usulsüzlük cezalarında 2024 yılında kesilen tutar 23000-TL’yi aşarsa uzlaşma kapsamına girer. 23000 TL’lik tutar dikkate alınırken usulsüzlük ve özel usulsüzlük ceza toplamı birlikte dikkate alınır.
⚖ Danıştay Kararı:
Parasal sınırın hesaplanmasında aynı yıl içinde kesilen usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının toplamının dikkate alınabileceği, ancak farklı yıllara ait cezaların birlikte değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir.
Usulsüzlük uzlaşma sınırı 2025 yılında 33.000-TL
Usulsüzlük cezalarında 2025 yılında kesilen tutar 33000-TL’yi aşarsa uzlaşma kapsamına girer. 33000 TL’lik tutar dikkate alınırken usulsüzlük ve özel usulsüzlük ceza toplamı birlikte dikkate alınır.
📌 Danıştay İçtihadı:
Uzlaşma kapsamına giren tutarlarda, mükellefin hem tarhiyat öncesi hem de tarhiyat sonrası uzlaşma haklarının bulunduğu; ancak birinin tercih edilmesi halinde diğerinin kullanılamayacağı kabul edilmektedir.
Özel Usulsüzlük Cezalarında Uzlaşma Sınırı
Özel usulsüzlük uzlaşma sınırı 2023
Özel usulsüzlük cezalarında 2023 yılı için kesilen tutar 15000-TL’yi aşarsa uzlaşma kapsamına girer. 15000-TL’lik tutar dikkate alınırken usulsüzlük ve özel usulsüzlük ceza toplamı birlikte dikkate alınır.
📚 Danıştay Kararı:
Parasal sınırın tespitinde idarenin hesap hatası yapması halinde işlemin iptal edilebileceği; sınırın aşılmadığı durumlarda uzlaşma talebinin reddinin hukuka uygun olduğu kabul edilmiştir.
Özel usulsüzlük uzlaşma sınırı 2024 yılında 23.000-TL
Özel usulsüzlük cezalarında 2024 yılı için kesilen tutar 23.000-TL’yi aşarsa uzlaşma kapsamına girer. 23000-TL’lik tutar dikkate alınırken usulsüzlük ve özel usulsüzlük ceza toplamı birlikte dikkate alınır.
⚖ Danıştay İçtihadı:
Aynı mükellefe aynı yıl içinde kesilen cezaların toplamının dikkate alınabileceği, ancak farklı mükellefler açısından ayrı ayrı değerlendirme yapılması gerektiği belirtilmiştir.
Özel usulsüzlük uzlaşma sınırı 2025 yılında 33.000-TL
Özel usulsüzlük cezalarında 2025 yılı için kesilen tutar 33.000-TL’yi aşarsa uzlaşma kapsamına girer. 33000-TL’lik tutar dikkate alınırken usulsüzlük ve özel usulsüzlük ceza toplamı birlikte dikkate alınır.
📌 Danıştay Kararı:
Uzlaşma komisyonu kararlarının idari işlem niteliğinde olduğu ve uzlaşmanın sağlanamaması halinde mükellefin dava açma hakkının bulunduğu belirtilmiştir.
Usulsüzlük Cezası Örnekleri ve Pratik Bilgiler
Uzlaşma görüşmeleri sırasında mükellefin sunduğu belgelerin değerlendirilmesi gerektiği, savunma hakkının kısıtlanamayacağı kabul edilmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Usulsüzlük cezası nedir?
Vergiyle ilgili usule ve şekle ilişkin hükümlere uymama durumunda kesilecek cezaya usulsüzlük cezası denir.
⚖ Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu Kararı:
Usulsüzlük cezası uygulanabilmesi için usule aykırılığın somut şekilde tespit edilmesi gerektiği, varsayıma dayalı ceza kesilemeyeceği belirtilmiştir.
2. Usulsüzlük ceza türleri nelerdir?
Usulsüzlük ceza türleri iki tanedir: Genel usulsüzlük cezaları (1 ve 2. derece olmak üzere) ve özel usulsüzlük cezaları.
📚 Danıştay Kararı:
Fiilin niteliğine göre genel usulsüzlük mü yoksa özel usulsüzlük mü uygulanacağının açıkça belirlenmesi gerektiği; aynı fiil için iki ayrı ceza türünün birlikte uygulanamayacağı ifade edilmiştir.
3. Usulsüzlük cezası nasıl hesaplanır?
Genel usulsüzlük cezaları 1 ve 2. dereceden veya iki kat şeklinde; özel usulsüzlük cezaları 1 kat, 2 kat, 3 kat veya % 50, % 20 gibi oranlarda uygulanır.
⚖ Danıştay 3. Daire Kararı:
Artırımlı ceza uygulanabilmesi için kanunda öngörülen şartların gerçekleşmesi ve önceki fiilin kesinleşmiş olması gerektiği kabul edilmektedir.
4. Usulsüzlük cezalarına nasıl itiraz edilir?
Usulsüzlük cezalarına temelde vergi mahkemesine itiraz edilir.
📌 Danıştay İçtihadı:
Ceza ihbarnamesinin tebliğinden itibaren 30 gün içinde vergi mahkemesinde dava açılması gerektiği; idari başvuruların dava açma süresini kendiliğinden durdurmayacağı belirtilmiştir.
5. Usulsüzlük cezaları ile vergi ziya arasındaki fark nedir?
Usulsüzlük cezaları vergiyle ilgili usule ve şekle ilişkin hükümlere uymama durumunda, vergi ziya cezası ise verginin hiç tahakkuk etmemesi ya da eksik tahakkuk etmesi veya geç tahakkuk etmesinde kesilir.
⚖ Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu Kararı:
Vergi ziya cezasında vergi kaybının somut olarak ortaya konulması gerektiği; usulsüzlük cezasında ise vergi kaybı şartının aranmadığı belirtilmiştir.
6. Beyanname geç verilirse usulsüzlük cezası ne kadar olur?
Normal beyanname geç verilirse VUK’un 352-1-I maddesine göre usulsüzlük cezası kesilir. Elektronik ortamda verilmesi gereken beyannameler verilmezse VUK’un mükerrer 355. maddesine göre tam ceza veya duruma göre 1/5 ve 1/10 oranında özel usulsüzlük cezası kesilir.
📚 Danıştay Kararı:
Elektronik beyan yükümlülüğünde sürelerin başlangıcının usulüne uygun tebligata bağlı olduğu; indirimli oranların uygulanabilmesi için kanuni sürelere riayet edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
7. Pişmanlık hükümleri usulsüzlük cezalarında uygulanır mı?
Uygulanmaz, pişmanlık hükümlerinden vergi ziya cezası kesilirse faydalanılır.
⚖ Danıştay Kararı:
Pişmanlık hükümlerinin yalnızca vergi ziyaı doğuran fiiller bakımından uygulanabileceği, salt usule aykırılık hallerinde uygulanamayacağı kabul edilmiştir.
8. Fatura düzenlenmeme cezası usulsüzlük cezası mıdır?
Evet, Fatura, fiş ve VUK’ta sayılan diğer belgeler düzenlenmezse veya eksik düzenlenirse VUK’un 353/1 maddesine göre özel usulsüzlük cezası kesilir.
📌 Danıştay 9. Daire Kararı:
Fatura düzenlenmediğinin somut tespitlere dayanması gerektiği; her bir tespit için ayrı ceza kesilebilmekle birlikte kanuni üst sınırların aşılmaması gerektiği belirtilmiştir.

